title1 -- ΣΤΗΛΕΣ --
Δευτέρα, 28 Οκτωβρίου 2013 09:56

Οι ιστορίες της 28ης Οκτωβρίου στην Πρέβεζα...

Γράφει ο Παναγιώτης Τσόγκας

 

Σαν μαθητής και μικρό παιδάκι με γοήτευε πάντα η εθνική εορτή της 28ης Οκτωβρίου. Ίσως όχι τόσο για την παρέλαση ή τη σχολική εορτή, όσο για να ντοκιμαντέρ που βλέπαμε στην αθάνατη ΕΡΤ για το αλβανικό έπος και την εποποιία της Εθνικής Αντίστασης (κάποτε υπήρχε ΕΡΤ...), αλλά κυρίως για τις υπέροχες ιστορίες του παππού μου. Τις οποίες άκουγα σχεδόν ευλαβικά, συνήθως δίπλα στο τζάκι.

Θεωρώ πως ανήκω σε μία γενιά, που την ιστορία αυτής της περιόδου την έμαθε αρχικά από αφηγήσεις και έπειτα από τα βιβλία. Και αυτό μάλλον είναι ευλογία, γιατί ήταν πηγή προβληματισμών, καθώς εντελώς διαφορετική εικόνα έχεις από τη σχολική γιορτή για το έπος του '40 και εντελώς διαφορετική από τα όσα σου εξιστορούν οι μαχητές.

Και ένα από τα πράγματα που μετανιώνω, είναι πως δεν κατέγραψα τις αφηγήσεις του με κάποιο τρόπο, παρά μόνο στη μνήμη μου.

Ο παππούς μου λοιπόν ήταν ένα από τα εκατοντάδες χωριατόπαιδα του Νομού Πρέβεζας, που επιστρατεύθηκαν άμεσα και στάλθηκαν στην πρώτη γραμμή. Έφυγε από το χωριό και κατέβηκε στο λιμάνι της Πρέβεζας αρχικά και στη συνέχεια σε ένα από τα στρατόπεδα της πόλης, που έβλεπε θάλασσα (δεν μπορούσε να το προσδιορίσει).

Η επιστράτευση στην Πρέβεζα δεν πρέπει να έγινε με μεγάλη τάξη, καθώς ο παππούς μου και οι συγχωριανοί του έλεγαν τη φράση: «Μη... σπάσουμε, να είμαστε όλοι μαζί, ώστε ό,τι να μας βρει, να μας βρει όλους μαζί». Και υπήρχαν τέτοια περιστατικά από ότι μου είπε. Παρ' όλα αυτά υπάρχει η αίσθηση πως όλα λειτούργησαν ρολόι. Πόσο... ρολόι όμως μπορεί να λειτουργήσει ένας άνθρωπος, όταν ετοιμάζεται για πόλεμο.

Θυμάται χαρακτηριστικά τη μάχη στο Καλπάκι, το μένος των επιθέσεων και των αντεπιθέσεων, τα διαμελισμένα κορμιά στο υγειονομικό, τον πόνο και τις κατάρες. Τους φαντάρους να ζητούν τις μανάδες τους...

Έφτασε μέχρι το Τεπελένι, όπως έλεγε ή τελοσπάντων κάπου εκεί. Μου αφηγήθηκε πως ο διπλανός του είχε δεχθεί μια σφαίρα στο ένα του μάτι, ενώ μιλούσαν, πως πολεμούσαν δίχως να σκέφτονται, σχεδόν μηχανικά... Απλά τραβούσαν εμπρός...

Μου ανέφερε πως είχαν συλλάβει έναν Ιταλό και εκείνος τους έδειχνε τη φωτογραφία με τη γυναίκα και τα παιδιά του και όλοι μαζί έβαλαν τα κλάματα. Ιταλοί και Έλληνες. Όλοι είχαν αφήσει πίσω τους, τα αγαπημένα πρόσωπα.

Στα γράμματά του, προς τη γιαγιά μου, έγραφε για την ψείρα. Την ψείρα που τους θέριζε. Και ύστερα η επιστροφή. Η επιστροφή των νικητών που έγιναν... οι ηττημένοι του πολέμου, μετά τη συνθηκολόγηση.

Ο παππούς μου γύρισε με τα πόδια, εκατοντάδες χιλιόμετρα με τα πόδια. Όταν επέστρεψε, φορώντας στρατιωτικά, η γιαγιά μου σχεδόν δεν τον γνώρισε. Εκείνο όμως που μου έκανε εντύπωση, είναι πως όταν προσπάθησε -όπως λέει- να του βγάλει το στρατιωτικό άρβυλο, βγήκε μαζί και το δέρμα του και γέμισε αίματα. Τα φορούσε επί μήνες...

Εκείνο πάντως που κρατώ και έρχεται σε αντιδιαστολή με αυτό που επικρατεί, είναι μια απάντησή του, στη στιχομυθία που παραθέτω.

-Παππού είσαι ήρωας;

-Όχι, εγγονέ, δεν υπάρχει τίποτα ηρωικό στον πόλεμο. Θύματα ήμασταν. Απλά πολεμούσαμε για τα σπίτια μας, για την αξιοπρέπειά μας. Και ήμασταν σκληραγωγημένοι. Οι Ιταλοί δεν άντεχαν το κρύο...

Φυσικά η τελευταία του φράση είχε δόση χιούμορ, όπως συχνά έκανε, γιατί του άρεσε. Οι Ιταλοί φυσικά και δεν έχασαν τον πόλεμο επειδή δεν άντεχαν το κρύο.

Εκείνο που έχει σημασία όμως είναι η λέξη «θύματα». Δεν υπάρχει τίποτα ηρωικό στον πόλεμο. Μεγάλη αλήθεια. Οι στρατιώτες ήταν τα πιόνια, στα σχέδια άλλων.

Είναι ήρωες όμως. Ήρωες, γιατί απέδειξαν πως ένας αγώνας υπέρ βωμών και εστιών, ένας αγώνας για την αξιοπρέπεια, την οικογένεια, τα αγαπημένα πρόσωπα, ένας αγώνας ενάντια σε έναν... νταή, που έρχεται να σου πει πως πρέπει να δηλώσεις υποτέλεια, ένας αγώνας απέναντι στο φασίστα, είναι πάντα ηρωικός. Έστω κι αν τα χωριατόπαιδα της Ελλάδας και της Ηπείρου, δεν αισθάνονται ήρωες.

Μακάρι οι ιστορίες αυτές να περάσουν από γενιά σε γενιά, γιατί στα σχολεία, η αμάθεια... θερίζει. Πρόσφατα μέσα σε βαγόνι του ηλεκτρικού στην Αθήνα, ένας μαθητής σήκωσε το χέρι του ναζιστικά, και λέει στους συμμαθητές του: «Έτσι χαιρετούν οι ναζιστές». Το χαμηλώνει ελάχιστα, αλλά πάντα χαιρετώντας φασιστικά και φωνάζει: «Έτσι χαιρετούν οι Έλληνες. Το είδα στην τηλεόραση, που έδειχνε το Μεταξά».

Σύγχυση. Επικίνδυνη σύγχυση...

Για τον παππού μου τον... ήρωα λοιπόν, που δεν αισθανόταν ήρωας. Που μου έμαθε πως δεν θέλει ποτέ να ξαναζήσει... ηρωικές στιγμές. Το μόνο που ήθελε ήταν να αγναντεύει το Ζάλογγο και να αγαπάει τις μικρές στιγμές της ζωής, με ένα τσιγάρο...

Για αυτούς τους ανθρώπους η ιστορική μνήμη πρέπει να μείνει ζωντανή. Είναι χρέος μας...

Ζήτω λοιπόν το... δικό μας '40.

 

 

 

  1. ΡΟΗ-ΕΙΔΗΣΕΩΝ
  2. ΔΗΜΟΦΙΛΕΣΤΕΡΑ

title1 -- Διαβάστε επίσης... --

Στήλες

Κοινωνία

16 Ιουλίου 2024
Το Λιμεναρχείο Πρέβεζας ανακοινώνει ότι σήμερα 16-07-2024 στο πλαίσιο καταπολέμησης της παράνομης αλιείας εντός του Αμβρακικού κόλπου, κατόπιν συντονισμένων ενεργειών στελεχών της Υπηρεσίας
16 Ιουλίου 2024
Σύμφωνα με τον Ημερήσιο Χάρτη Πρόβλεψης Κινδύνου Πυρκαγιάς από την Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας αύριο 17 Ιουλίου 2024 ...
16 Ιουλίου 2024
Επικαιροποιήθηκε το έκτακτο δελτίο επιδείνωσης της ΕΜΥ για τον καύσωνα . Σύμφωνα με την ΕΜΥ, το κύμα ζέστης θα κορυφωθεί την Τετάρτη και την Πέμπτη, ...
16 Ιουλίου 2024
Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πρέβεζας ενημερώνει ότι, λόγω υψηλών θερμοκρασιών το ωράριο των επισκέψιμων αρχαιολογικών χώρων, αρμοδιότητας της Υπηρεσίας, ...

Πολιτική

15 Ιουλίου 2024
Με μία πολιτική λογική “ωχαδελφισμού¨ ότι η κατάσταση στα Κέντρα Υγείας του Νομού Πρέβεζας δεν είναι η καλύτερη δυνατή, με το ΚΥ Πάργας να μην εφημερεύει και ότι αυτό θα πρέπει να γίνει αποδεκτό,
11 Ιουλίου 2024
Στην Πρέβεζα θα βρεθεί το Σάββατο ο υποψήφιος Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Χάρης Δούκας. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο υποψήφιος πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ...
08 Ιουλίου 2024
Είχαμε αναφερθεί στην υπόθεση της διαδικασίας επιλογής του Γενικού Διευθυντή της ΔΕΥΑ Πρέβεζας (δείτε ΕΔΩ και ΕΔΩ παλαιότερο ρεπορτάζ) και στην ...
04 Ιουλίου 2024
Για φιέστα και λανθασμένη επιλογή του Μητσοτάκη κάνει λόγο ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Μπάρκας σε αιχμηρή ανακοίνωση για την υπογραφή του έργου ...
04 Ιουλίου 2024
Είχαμε αναφερθεί στο παρελθόν στην άκρως προβληματική διαδικασία της ειδικής επιτροπής λογοδοσίας (δείτε ΕΔΩ) και στα μικρά πολιτικά αποτελέσματα που ...

Αθλητισμός

16 Ιουλίου 2024
Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν την Κυριακή στα γήπεδα της Κυανής Ακτής οι αγώνες του Περιφερειακού πρωτάθληματος παίδων/κορασίδων & εφήβων/νεανίδων Beach volley Δυτικής Ελλάδας. Σε σχετικό
15 Ιουλίου 2024
Το Σ/Κ 20-21 Ιουλίου ο Ορεβατικός Σύλλογος Πρέβεζας θα πραγματοποιήσει εξόρμηση στη Δρακόλιμνη της Τύμφης. ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΕΞΟΡΜΗΣΗΣ ...
12 Ιουλίου 2024
Η διοργάνωση θεσμός για την ΒΔ Ελλάδα και όχι μόνο, έρχεται για 13η συνεχόμενη χρονιά. Πλήθος επισκεπτών και αθλητών από όλη την Ελλάδα, θα ...
11 Ιουλίου 2024
Για άλλη μία χρονιά το μεγάλο καλοκαιρινό ραντεβού του τουρνουά 3on3 από την Α.Ε. Καναλακίου και την Αιγίδα του Δήμου Πάργας είναι γεγονός. Το ...
10 Ιουλίου 2024
Ο Σύλλογος Καλαθοσφαίρισης «Νικόπολη Πρέβεζας», για 13η συνεχόμενη χρονιά, διοργανώνει Tουρνουά Mπάσκετ 3οn3, το διάστημα 19-21 Ιουλίου 2024 στα ...

Πολιτισμός

16 Ιουλίου 2024
Στις 2 & 3 Αυγούστου για 17η χρονιά, το Rapido Molino Music Fest με 2 βραδιές γεμάτες μουσική, έρχεται να ταράξει για άλλη μια φορά τα νερά! Δημήτρης Ζερβουδάκης,  George Gakis
16 Ιουλίου 2024
Ο Μορφωτικός Εκπολιτιστικός Σύλλογος Ν.Σινωπης ΔΙΟΓΕΝΗΣ , σας προσκαλεί στα ΔΙΟΓΕΝΕΙΑ 2024, που θα πραγματοποιηθούν την Κυριακή 21 Ιουλίου 2024 στο ...
15 Ιουλίου 2024
Ο Χορευτικός Όμιλος Πρέβεζας "Γιάννης Θανης" αποχαιρετά τη χορευτική χρονια και μας προσκαλεί όλους σε μια καλοκαιρινή εκδήλωση την Τετάρτη στις 17 ...
15 Ιουλίου 2024
Ο Ρ Ν Ι Θ Ε Σ του Αριστοφάνη Σκηνοθεσία: Άρης Μπινιάρης - Σε Καλοκαιρινή περιοδεία -   Σάββατο 20 Ιουλίου...
12 Ιουλίου 2024
Ο Αλκίνοος Ιωαννίδης στη Φιλιππιάδα 18.07.2024, 21:30 Προαύλιος χώρος Νέου Αθλητικού Πολυχώρου ΕΠΑΛ Φιλιππιάδας Ο Αλκίνοος Ιωαννίδης, ένας ...